De aankoop van een auto is altijd spannend moment, zeker als het je voor het eerste een elektrische auto overweegt. Waar moet je op letten bij het kopen van een EV? Is een EV wel geschikt voor mijn situatie? Mijn doel is dat je die vragen na het lezen van dit artikel voor jezelf zelfverzekerd kunt beantwoorden.

Bij EVGuru.nl zijn we ervan overtuigd dat een elektrische auto een goede keuze is voor de meeste mensen die een nieuwe auto willen kopen, maar zeker (nog) niet voor iedereen. Ik ben er niet om jou te overtuigen dat je een elektrische auto moet kopen. Ik hoop echter al je twijfels weg te kunnen nemen als je wél geïnteresseerd bent, maar nog niet helemaal overtuigd bent.

Navigeer direct naar:

Voordelen van een elektrische auto

Acceleratie

Veel mensen die dit ervaren hebben willen niet meer anders. De directe beschikbaarheid van het vermogen met een elektrische auto is niet enkel geliefd bij snelheidsduivels, het geeft de gemiddelde bestuurder ook een groter gevoel van controle en veiligheid.

Remmen is niet altijd de beste optie om uit de problemen te blijven, direct kunnen versnellen kan net zo goed een vervelende situatie voorkomen.  Het directe vermogen is een verademing bij invoegen, inhalen of een druk kruispunt oversteken. Het geeft juist extra rust bij die stressvolle situaties in het dagelijkse verkeer.

Rijden met één pedaal

Toegegeven, het is vaak even wennen, maar als je eenmaal gewend bent is rijden met één pedaal voor de meesten en ware verademing. Het maakt de rijervaring voor jou en de passagiers vloeiender.

Het werkt zo: Als je je gaspedaal loslaat verandert de elektromotor in een grote dynamo die de auto subtiel afremt. Hierdoor hoef je het rempedaal veel minder te gebruiken en wek je daarmee ook nog eens stroom op die de batterij weer oplaadt, ook wel regeneratief remmen genoemd.

Veiligheid

Nieuwe auto’s zijn in het algemeen al uitgerust met geavanceerde veiligheidssystemen, maar een elektrische auto heeft daarbovenop nog enkele extra voordelen als het aankomt op veiligheid. Zo is het rolgevaar van een EV beduidend lager en is er een ruimere kreukelzone omdat een groot motorblok ontbreekt.

Rolgevaar

Aangezien het zware accupakket in de bodem verwerkt zit, ligt het zwaartepunt in een EV veel lager dan in een gewone auto. Hierdoor wordt de kans dat de auto kantelt enorm verkleind.

Safecar.gov (een website van de Amerikaanse overheid over de veiligheid van auto’s) becijferde dat er in 2010 bij 2,1% van alle botsingen minimaal één auto over de kop ging. Die 2,1% van de crashes waren echter wel verantwoordelijk voor 35% van alle verkeersdoden.

Wel geeft Safecar aan dat er door 69% van die doden geen gordel gedragen werd. Bij het totaal aantal dodelijke verkeersslachtoffers ligt dat percentage op 47%.

Kreukelzone

Door het ontbreken van een groot motorblok bij een elektrische auto, heeft de auto een grotere kreukelzone. De kreukelzone absorbeert zoveel mogelijk energie die bij een crash vrijkomt.

Alle energie die door de kreukelzone verwerkt wordt, hoeft niet opgevangen te worden door het lichaam. Dit kun je vergelijken met het vallen op een zachte ondergrond in plaats van op beton. Op de zachte ondergrond wordt de energie van het landen gedempt door de ondergrond. Bij beton schiet de energie vrij direct door je lichaam heen. Des te groter de kreukelzone, des te groter het verzachtende effect. Ook kan het zware motorblok niet richting de cabine geduwd worden, waardoor er minder kans op beknelling ontstaat.

Kosten van het rijden

De kosten van het rijden zijn een stuk lager bij elektrische auto’s. Het is goedkoper om 100 km te laden dan 100 km bij te tanken. Dit komt doordat EV’s energie veel makkelijker omzetten in voorwaartse beweging (zo’n 80%), bij auto’s die aangedreven worden een verbrandingsmotor gaat enorm veel energie verloren aan warmte (waardoor deze gemiddeld slechts zo’n 20% efficiënt zijn).

Daarbij moet wel aangemerkt worden dat snelladen op bepaalde punten beduidend duurder kan zijn dan thuisladen. Het komt momenteel nog geregeld voor dat er hoge gevraagd worden voor het snelladen, waardoor je soms niet veel goedkoper uit bent. De verwachting is dat dit een korte termijn probleem is door de nog jonge infrastructuur en een gebrek aan concurrentie, maar het is wel iets om rekening mee te houden als u nu een elektrische auto wil kopen. Als je thuis op kunt laden, zal je daar in de praktijk echter relatief weinig last van hebben.

Kosten van het onderhoud

Een elektrische auto heeft een stuk minder (bewegende) onderdelen dan een brandstofauto, daardoor zal de gemiddelde EV-rijder minder kwijt zijn aan onderhoudskosten. Ten eerste zijn er minder onderdelen om stuk te gaan en ten tweede zijn het juist de bewegende onderdelen die veel slijtage ondervinden.

Ook de remmen gaan bij een EV langer mee doordat je gebruik kunt maken van regeneratief remmen. Daardoor remt de auto veel af op de motor (die hier uitstekend tegen kan), waardoor de remschijven bespaard blijven ondanks het extra gewicht.

Thuisladen

Het feit dat de auto opgeladen moet worden (en dit de nodige tijd in beslag neemt) wordt vaak gezien als hét grote nadeel van EV’s, maar voor dagelijks gebruik wordt het door veel eigenaren als een voordeel gezien.

De gemiddelde auto staat thuis per dag meer dan acht uur stil. Dit is meer dan voldoende tijd om het enkele keren het gemiddelde dagelijks gebruik bij te laden. Dat betekent dat je de auto thuis slechts enkele keren per week hoeft in te steken in plaats van een wekelijkse rit naar het tankstation.  

Stil

De stilte van een elektrische auto geeft een totaal andere rijervaring. Natuurlijk ben ik me ervan bewust dat er genoeg autoliefhebbers zijn die een mooi motorgeluid juist als een grote plus zien en daar ben ook ik het niet eens mee oneens.

Maar laten we eerlijk zijn. Bijna niemand rijdt een Ferrari of Mercedes AMG met een goed klinkende motor. Wij kennen maar weinig mensen die oprecht vrolijk worden van het geluid van een Opel Astra of een Volkswagen Polo. Wat ons betreft dan toch liever de stilte van een elektrische motor.


Nadelen van een elektrische auto

Actieradius ten opzichte van een brandstofauto

Hoewel de gemiddelde actieradius van EV’s elk jaar beter wordt, komt de range nog niet in de buurt van de gemiddelde brandstof auto in dezelfde klasse.

Ook is de range minder stabiel. Als het erg warm of koud is, kan het rijbereik van een elektrische auto een flinke afname laten zien, waar dat bij diesel- en benzineauto’s veel minder is.

Hetzelfde kan gezegd worden over de afname van de range over de jaren heen. Een batterij zal door de jaren heen steeds blijven afnemen in capaciteit. De huidige batterijen worden steeds beter, maar het effect is nog steeds merkbaar op de lange termijn. Ook de verbrandingsmotor kan actieradius verliezen door verminderde efficiëntie, maar dit is minder merkbaar. Wel verhoogt dit de kosten per kilometer, in tegenstelling tot een EV, waar enkel het maximum aantal kilometers beperkt wordt.

Laden duurt langer dan tanken

Hoewel snelladen beter en beter wordt, blijft tanken nog een lange tijd een stuk sneller dan laden. Als je vaak erg lange stukken rijdt zonder de behoefte aan een pauze om te eten of de benen even te strekken, dan zal een EV momenteel nog niet kunnen voldoen aan jouw wensen.

Rijden met aanhanger

Het aantal elektrische auto’s dat een acceptabel aantal kilo’s trekgewicht aankan is nog erg beperkt. In het geval dat het wel mogelijk is heeft dit een erg grote impact op je range. Geen probleem als je langs de bouwmarkt wil met je aanhanger, maar wel als je met de caravan op vakantie wil. Ook laden met een aanhanger kan een stuk uitdagender zijn.

Kosten van aanschaf

Het aanschaffen van een EV is momenteel nog duurder dan het aanschaffen van een gelijkwaardige brandstof auto. De totale gebruikerskosten inclusief onder andere afschrijving, brandstof en onderhoud liggen vaak wel al redelijk gelijk, als een EV al niet goedkoper is. Dat neemt echter niet weg dat de aanschafkosten een flink obstakel kunnen vormen.

Het geluid  

Als je enthousiast wordt van het geluid van een brandstofmotor, kan het geluid van een elektrische auto erg wennen zijn. Een EV mist voor veel autoliefhebbers een stukje emotie en daar valt niks aan te veranderen. Als dit je echt tegenhoudt kan ik je hooguit aanraden om eens een testrit te maken in een elektrische auto, maar als je het dan nog niks vindt is mijn advies: volg vooral je gevoel.

Het gewicht

Een EV is een zwaarder dan een vergelijkbare traditionele auto, hetgeen de rijervaring kan beïnvloeden. Doordat het zwaartepunt erg laag ligt hoeft dit geen probleem te zijn in de praktijk, maar dat verschilt een beetje per merk en model. Daardoor kan het handig zijn om een proefrit te maken in enkele verschillende modellen en merken, zodat je een beter beeld krijgt van de verschillen in de markt.

Meer weten over de na- en voordelen? Lees ons artikel over 11 voordelen, 10 nadelen en 5 mythes van de elektrische auto.

Hoeveel actieradius heb je nodig?

De actieradius die je minimaal nodig hebt is erg persoonlijk, omdat er veel verschillende factoren meespelen. Tegelijkertijd is het belang van de juiste keuze erg groot omdat je enerzijds niet constant op ongunstige momenten gedwongen wil worden om te moeten laden, maar anderzijds niet veel te veel bereik wil hebben omdat de batterij het duurste onderdeel van de auto is en het ook meer gewicht aan je auto toevoegt.

Enkele punten die je mee dient te wegen in het bepalen van je minimum gewenste rijbereik:

  • Met het oog op de gezondheid van de batterij, is het aan te raden om de batterij tussen de 20% en 80% te houden voor dagelijks gebruik.
  • Het daadwerkelijke rijbereik hangt af van verschillende factoren, in tegenstelling tot een brandstofauto is de optimale snelheid bij een EV juist erg laag. Des te harder je rijdt, des te meer je verbruikt. Met stadsritten kun je het geadverteerde rijbereik vaak wel halen, op de snelweg ga je daar fors onder zitten.
  • In koud weer kan het rijbereik afnemen met gemiddeld zo’n 30%, dit kan bij sommige merken en modellen op extreme momenten zelfs richting de 50% gaan.
  • Kun je gemakkelijk thuis of op werk opladen?
  • Leg je geregeld afstanden af die langer zijn dan 200-300km op één dag?
  • Heb je een tweede auto of is het makkelijk om je auto te ruilen met een buurman/-vrouw, collega of familielid als het nodig zou zijn?

In Nederland rijdt de gemiddelde auto 13.000 kilometer per jaar, dat is zo’n 35 kilometer per dag. Hieronder een rekenvoorbeeld hoeveel 300km en 400km je op zou leveren op een koude winterdag als je EV al flink op leeftijd is (een van de meest negatieve scenario’s voor dagelijkse gebruik):

Geadverteerde actieradius300km400km
Correctie t.o.v. geadverteerde actieradius (-15%)255km340km
Beschikbaar voor dagelijks gebruik 20-80%) (-40%)153km204km
Verlies in winterse omstandigheden (-30%)107km143km
Degradatie batterij (-25%)80km107km
Aantal dagen gemiddeld gebruik (35km)2,3 dagen3 dagen

Als de EV nog relatief nieuw is zal je gemiddeld eerder richting het dubbele gaan. Hou er ook rekening mee dat je het bovenstaande scenario uitgaat van 20% rijbereik overhouden. Dit biedt nog eens een flinke buffer in het al zeer conservatief geschetste scenario.  

Voor een gemiddelde bestuurder is 300km voor dagelijks gebruik dus ruim voldoende, iemand die weinig en vooral lokaal rijdt kan zelfs aan 200-250km genoeg hebben. Als je geregeld lange afstanden rijdt en geen beschikking hebt over een andere auto, is 400km zeker geen overbodige luxe.

Het Amerikaanse AAA Research heeft ook onderzoek gedaan naar EV-eigenaren en hun ervaring voor en na hun aankoop en hun range anxiety (let wel, dit gaat over Amerikaanse consumenten, niet alles zal representatief zijn voor de gemiddelde Nederlander):

  • 96% van de EV-eigenaren zegt hun volgende auto ook een EV is
  • 43% van de EV-eigenaren zegt meer te rijden met hun EV dan voorheen (gemiddeld 63km per dag, bijna twee keer zoveel als de gemiddelde Nederlander)
  • 78% van de EV-eigenaren heeft ook de beschikking over een brandstofauto in hun huishouden, maar gebruiken hun EV voor 87% van hun kilometers
  • 57% van de EV-eigenaren vreesde voorafgaand aan hun aankoop om met een lege batterij langs de weg komen te staan. 77% van hen gaf achteraf dat hun zorgen hiervoor verminderd of helemaal verdwenen waren.
  • 95% gaf aan nog nooit zonder stroom gestrand te zijn. (Ik gok dat dit in Nederland lager is vanwege de veel betere infrastructuur om te laden)

Hoe werkt het opladen van een EV?

Bij de aanschaf van een elektrische auto is het raadzaam om vooraf een goed plan te hebben over hoe je het opladen van je auto gaat organiseren. De gemiddelde EV-rijder laadt het leeuwendeel van de tijd thuis op.

Het is goed om de volgende dingen af te vragen als het op laden aankomt:

  • Kan de auto die ik op het oog heb 3-fase laden aan?
  • Met hoeveel kW kan de auto die ik op het oog heb snelladen?
  • Heb ik de mogelijkheid om thuis/werk te laden?

Kan de auto die ik op het oog heb 3-fase laden aan?

Als het op thuisladen aankomt zijn er twee smaken: 1-fase- en 3-fase laden. 1-fase laden kan maximaal 3,7 kW aan stroom leveren, 3-fase laden momenteel tot 22 kW, al is 11 kW gebruikelijker. (In dit artikel gaan we dieper in op wat kW en kWh inhouden)

Het komt erop neer dat 3-fase laden door de bank genomen driemaal sneller is. Een auto met een batterij van 55 kWh doet er met 3-fase laden ongeveer drie uur over om van 20% naar 80% te laden. Met 1-fase laden duurt dat negen uur. Bij een grotere accu of het volledig laden van de accu wordt het verschil rap groter.

Met hoeveel kW kan de auto die ik op het oog heb snelladen?

Vooral belangrijk als je vaker grote afstanden rijdt: hoe snel kan mijn auto maximaal snelladen. Hier een tabel van enkele populaire modellen:

Merk + ModelMaximale snellaadcapaciteit
Renault Zoe50 kW
Hyundai Kona77 kW
Volkswagen ID.3 58 kWh100 kW
Volkswagen ID.3 77 kWh125 kW
Audi Etron*150 kW
Tesla Model 3250 kW
Porsche Taycan 4S Plus270 kW
*De Etron verdient een extra nuance aangezien deze Audi uitzonderlijk goed presteert als het aankomt op het vasthouden van de hoge laadsnelheid. In tegenstelling tot veel andere EV’s met een hoge pieksnelheid, lukt het de Etron wel om de hoge laadsnelheid voor het grootste deel van het laden vast te houden.


Als het je enige auto is en je dus elke rit met deze auto moet maken, is het zeker aan te raden om voor een auto te gaan met minimaal 125 kW snelladen. De laadpauzes met minder dan 125 kW gaan al gauw minimaal richting de 30-40 minuten, terwijl je met snellere laadmogelijkheden eerder richting de 15-25 minuten stilstaat. Afhankelijk van hoeveel je bijlaadt en hoe groot je accu is natuurlijk.

Heb ik de mogelijkheid om thuis/werk te laden?

Mijns inziens de belangrijkste vraag. Als je verzekerd bent van een laadpaal thuis of op werk, kun je met vrijwel elke EV moeiteloos het dagelijks gebruik aan en zal je genieten van het feit dat je nooit meer hoeft te tanken op locatie voor je dagelijkse ritten.

Als je aangewezen bent op openbare laadpalen in de straat is het belangrijk om te beseffen dat er met groot tempo elektrische auto’s en plug-in hybrids bijkomen. Dat hoeft zeker geen probleem te zijn, maar het is wel belangrijk om hier vooraf al over na te denken en te kijken naar alternatieve oplossingen als het zich voordoet en die eenzame laadpaal in je straat opeens met 3 buren gedeeld moet worden. De infrastructuur zal ook blijven verbeteren, maar daar kan altijd een vertraging op zitten van enkele maanden tot enkele jaren als je heel veel pech hebt.


Onderhoud van een elektrische auto

Een elektrische auto zit relatief simpel in elkaar, daardoor kan er ook een stuk minder kapot gaan. Wel is het vaak zo dat als er iets kapot gaat dat de rekening gemiddeld duurder uitvalt. Dus veel minder rekeningen, maar wel hogere rekeningen. Let wel, in totaal blijft het onderhoud gemiddeld een stuk goedkoper.

Ook zijn er nog weinig onderhoudsgarages met expertise op het gebied van elektrische auto’s, waardoor je al snel aangewezen bent op de dealer zelf. Afhankelijk van het merk, is de ervaring daar ook vaak nog redelijk beperkt.

Over het algemeen zal je enorm weinig bij de garage komen, maar als je auto wel een keer een mankement vertoont is het wel belangrijk dat het snel en goed opgelost kan worden. Het is goed om hier vooraf navraag naar te doen bij de betreffende dealer. Zo voorkom je verrassingen.

Over de levensduur van de auto zal je gemiddeld zien dat je enorm wat kosten bespaart aan reparaties. De batterij, waar vaak enorm voor gevreesd wordt, levert in de praktijk enorm weinig problemen op. Natuurlijk kun je altijd pech hebben, maar de garantie daarvoor is vaak vrij ruim. Aan die garantie kun je ook het vertrouwen van de autobouwer in zijn batterijen aflezen.

Banden kunnen wel iets sneller slijten bij een elektrische auto. Door het accupakket is een elektrische auto zwaarder, hetgeen meer van de banden vergt. Ook zullen je banden sneller slijten als je graag gebruik maakt van de snelle acceleratie die beschikbaar is in veel EV’s.

Hoe hou je de batterij van je elektrische auto goed?

Degradatie van de batterij is niet te voorkomen, maar je kunt de snelheid van de degradatie wel sterk beïnvloeden. Dit zijn de dingen die je kunt doen:

  • Kijk bij het kopen naar een EV met een goed BMS (battery management system), deze reguleert de temperatuur en dit voorkomt degradatie
  • Beperk snelladen tot een minimum. Snelladen is een aanslag op de batterij. Het is niet zo dat je batterij er enorm snel slecht van wordt, maar het heeft wel een redelijke impact op de lange termijn.
  • Laat je accu niet te leeg raken en laadt hem niet steeds tot 100% op. Het is voor de batterij het beste om 20% – 80% gevuld te zijn. Voor dagelijks gebruik is het ook aan te raden de batterij tussen deze percentages te houden.

In dit artikel lees je meer over de degradatie en de batterij in het algemeen.

Totale kosten van een elektrische auto

Het prijskaartje is het eerste dat we zien, maar een auto brengt enorme kosten met zich mee na de aanschaf. De ANWB maakte op hun website een vergelijking tussen de Hyundai Kona benzine, hybride en volledig elektrisch en keek hierbij naar alle kosten en berekende hier het maandgemiddelde van op basis van TCO (Total Cost of Ownership).

De vergelijking gaat uit van het feit dat je de auto nieuw koopt en na vier jaar weer verkoopt. Ook gaat de ANWB uit van 15.000 km per jaar:

Hyundai Kona1.0 T-GDI ComfortHybrid ComfortElektric Comfort
Aanschafprijs€ 24.594 € 27.094€ 36.914
Totale maandelijkse kosten€ 553  € 550€ 569
* Bron ANWB


In de rij met totale maandelijkse kosten zijn dus alle kosten, inclusief de aanschaf, afschrijving, energie, onderhoud, verzekering en dergelijke inbegrepen. Hierbij zie je dat het maandelijks maar heel weinig scheelt, ondanks het verschil in aanschafprijs van meer dan €12.000 tussen de benzine en volledig elektrische variant.

Ook gaat de ANWB ervan uit dat je gemiddeld 60% van de kilometers thuis oplaadt. Daar is dus nog wat te besparen. De besparing zit hem vooral in extra kilometers maken en deze zoveel mogelijk thuis opladen. Rij je minder dan 15.000 km per jaar dan wordt elektrisch rijden duurder dan in het voorbeeld, rij je meer dan wordt het goedkoper.

Ook is er geen aanschafsubsidie meegenomen in de berekening. De subsidiepot voor 2021 is leeg, maar in 2022 kan je €3700 aanvragen als je op tijd bent. Dan gaan er nog zo’n €75 van het maandbedrag af en ben je opeens fors goedkoper uit met je elektrische auto.

Persoonlijk geef ik het ook een redelijke kans dat elektrische auto’s minder hard afschrijven dan nu verwacht wordt en de afschrijving van benzineauto’s kan wel eens in een versnelling gaan raken op het punt dat maatregelen strenger worden en vraag naar elektrische auto’s blijft toenemen. Het grootste risico blijft de technologische vooruitgang. Elektrische auto’s worden de komende jaren waarschijnlijk een stukje beter en goedkoper, dat zal direct resulteren in extra afschrijving voor je auto. Ik denk echter dat het op alle type aandrijflijnen van invloed gaat zijn, maar dat blijft lastig te voorspellen en het is wellicht iets om zelf ook eens over na te denken.

Voor meer informatie raad ik je aan het hele artikel te lezen op de site van de ANWB.

Vond je het artikel nuttig, deel het via de onderstaande buttons!

Is je vraag niet goed beantwoordt of heb je een aanvulling? Reageer in de comments hieronder!

Staat er een onjuistheid in het artikel of heb je een suggestie voor ons? Neem contact met ons op!

Gebruik @EVGuruNL om via Twitter met ons te communiceren!